مترجم : ميترا كدخدايان
بيان حقيقت و پيامدهاي آن
ما ديگر نمي توانستيم با يكديگر خوشبخت باشيم
در زندگي هر خانواده گهگاه شرايطی پيش مي آيد كه تصميمات والدين با خواست هاي فرزندانشان همخواني ندارند؛ تصميم به جدايي يا طلاق يكي از جدي ترين اين موارد است. هنگامي كه ترك خانواده و جدايي زن و شوهر از يكديگر براي پايان دادن به درگيري ها و كشمكش ها مناسب ترين راه حل است ، بچه ها با مشكلات جديدي روبرو مي شوند ؛ مشكلاتي جدي و همه جانبه؛
متأسفانه طلاق به صورت امري عادي و رايج در آمده است. چنين به نظر مي رسد كه پايان خوش داستان هاي پريان :« آنها با هم ازدواج كردند و تا پايان عمر به خير و خوشي در كنار هم زندگي كردند !» از ديدگاه جوانان امروز به صورت يك رؤياي دست نيافتني و حتي طنز آميز جلوه مي كند. بگو مگوهاي پايان ناپذير ميان زن و شوهر، هر روز قربانيان فراواني مي گيرد. هر قدر كه درباره آمار طلاق و پيآمدهاي آن بيشتر پژوهش می كنیم، با واقعيت هاي ناخوشايند بيشتري روبرو مي شويم كه زندگي همه ما را تحت تأثير قرار مي دهد. ازدواج به بنايي مي ماند كه مي توان اتاق هاي آن را رنگ آميزي كرد و يا احيانا سقف آن را از نو ساخت. حتي اگر زير بنا استحكام لازم را نداشته باشد مي توان آن را از پايه تجديد بنا كرد و در تعمير مجدد آن سنگ تمام گذاشت ؛ در صورتي كه طلاق مانند زمين لرزه اي است كه بنيان خانواده را درهم مي كوبد و شيرازه خانواده را از هم مي گسلد و افزون برانفجار ناگهاني اوليه، پس لرزه هايي نيز خواهد داشت كه از سر گذراندن آنها گاه بسيار دشوارتر است. كودكان بايد پيش از طلاق ، در جریان موضوع قرار گيرند و پس از انجام آن نيز ازحمايت جدي پدر و مادر برخوردار شوند. چگونگي جدا شدن والدين ( دوستانه يا خصمانه ) در اين مهم تأثير چنداني ندارد. كودكان بايد بدانند كه گرچه پدر و مادرشان بر سر حضانت آنها با يكديگر در گيرند ، ولي هر دوي آنها عاشق فرزندان خويش اند و هيچ يك حاضر به جدايي از آنها نيستند و بالاخره بايد بدانند كه پذيرش سرپرستي كودكان براي هر يك از والدين ، بدين معنا نيست كه ديگري را هرگز نخواهند ديد و يا براي هميشه از محبت او بي بهره خواهند ماند.
شماري از والدين در هنگام بروز اختلاف ، چنان در كشمكش و جدال با يكديگر غرق مي شوند كه وظايف خود را در حمايت و نگهداري از كودكان فراموش مي كنند؛ تا آنجا كه فرزندان آنها دچار كمبود محبت مي شوند و در تمام مراحل درگيري و جدال والدين، در توفان سهمناكي به سر مي برند و هر لحظه نزديك شدن خطر را احساس مي كنند. اما در مقابل، شمار ديگري هم هستند كه حتي در سخت ترين شرايط برخورد و رويارويي با يكديگر ، روابط خود را با كودكانشان در سطح قابل قبولي حفظ مي كنند. شاید اين نوع برخورد با اختلافات موجود در روابط زناشويي، ظاهرا ََ منطقي تر به نظر برسد ، زيرا فرزندان کمتر از عمق فاجعه آگاه مي شوند؛ اما از بعد ديگر، وقتي طلاق صورت گيرد ، آنها بیشتر دچار شگفتي و بهت زدگي مي شوند؛ زيرا موضوع كاملاَ َاز ديد آنها مخفي نگهداشته شده و ناهنجاري هاي موجود در روابط پدر و مادر براي آنها قابل تصور نيست. هنگامي كه تصميم به جدايي و طلاق، قطعي و در شرف انجام است ، والدين بايد آماده باشند تا حقيقت را با كودكانشان در ميان نهند. چگونگي و هنگام در ميان گذاشتن اين تصميم مهم بايد با حفظ آرامش كامل و با درايت لازم انجام شود.
هنگامي كه ازدواجي با شكست روبرو مي شود، به خصوص براي بچه ها پيامدهاي فراواني را به دنبال مي آورد؛ بنابر اين حتي كودكان خردسال را نيز بايد درجريان بعضي از اين پيامدها قرار داد تا بتوانند هر چه زودتر خود را با زندگي جديد وفق دهند. بايد به كودكان قول داد و آنها را مطمئن ساخت كه همه چيز صادقانه با آنان در ميان گذاشته شده است.
نخستين مطلبي كه بايد كاملاَ َبراي کودکان توضيح داد اين است كه با وجود جدايي پدر و مادر و با وجود اینکه آنها ديگر نمي توانند مثل گذشته همديگر را دوست داشته باشند، هر دو عاشقانه فرزند خود را دوست دارند.
بايد اين نكته را بدانيد كه جدايي شما ازهمسرتان پيام هاي واضح و روشني دارد كه كودك آنها را درك كرده است؛ پیامهایی از قبيل « عشق ماندني نيست » ، « آنچه را كه با چشم هايت مي بيني باور نكن!» و« زندگي در يك چشم به هم زدن زير و رو مي شود!» و... اين پيامها به اندازه اي بي رحمانه و خشن هستند كه حتي بزرگسالان نيز برای درك آنها دچار مشكل مي شوند چه رسد به كودكان و خردسالان !
پس از طرح همه اين مقدمات، اين پرسش ها مطرح مي شوند که اگر شما نسبت به همسر خود بي تفاوت هستيد، آيا مي توانيد در مورد فرزندانتان نيز چنين احساسي داشته باشيد؟ اگر دوست داريد بدون همسرتان به زندگي ادامه دهيد، آيا اين آرزو شامل كودكانتان نيز مي شود ؟
چنانچه شما و همسرتان در مرحله جدايي و طلاق، درگير جدالي سخت هستيد ، كودكانتان بايد بدانند كه بابا و مامان فعلاَ بسيار عصباني و غمگين هستند و براي مدتي زندگي دچار ناآرامي و كشمكش خواهد بود و تا فروكش كردن اين وضع، آنها بايد اين زندگي سخت و پردردسر را تحمل كنند.
اگر نزاع بر سر حضانت فرزندان است و در اين ميان فرزندانتان بايد در دادگاه حاضر شوند و نظر خود را اعلام كنند ( بچه ها در اين مورد بسيار حساس و نگران اند و حتي الامكان بايد از اين كار خودداري شود )، براي آنها توضيح دهيد كه شما و همسرتان جداََ مايل به ادامه زندگي با آنها هستيد و قاضي بايد از نظر همه اعضاي خانواده در اين باره اطلاع كافي به دست آورد تا بتواند تصميم درستي بگيرد. به آنها بفهمانيد كه باید به پرسش هاي دادگاه صادقانه پاسخ دهند و آنچه را که واقعا َدر دل دارند بر زبان آورند. آنها بايد بدانند كه تصميم نهايي را دادگاه صورت خواهد گرفت. دانستن اين مطلب سبب مي شود تا اهميت موضوع را درك كنند و به خوبي از عهده پاسخ ها بر آيند. آرزو مي كنم كه هيچ كودكي در چنين شرايط دشواري قرار نگيرد . براي كاستن از بار نگراني و دلهره كودك در چنين موقعيتي بايد او را در جريان دادرسي قراردهيد. به او بقبولانيد كه همه عوامل از جمله نظر او از طرف دادگاه بررسي مي شود و در آخر اين قاضي است كه با توجه به تمام جوانب تصميم نهايي را مي گيرد.
آنچه در زير مي خوانيد بخشي از برنامه طلاق را تشكيل مي دهد كه كودكان بايد پيشاپيش در جريان آن قرار گيرند :
- چه کسی حضانت فرزندان را بر عهده مي گيرد و چگونه ؟ مشكلات به دست چه كسي حل خواهند شد ؟
براي نمونه « شما با مامان زندگي خواهيد كرد ولي سرپرستي تان به عهده من خواهد بود؛ اما اگر مشكل بزرگي پيش بيايد، مثلاَ انتخاب مدرسه يا لزوم حمايت و پشتيباني، آن وقت من و مامان با هم تصميم مي گيريم.»
- تعيين زمان و مكان ملاقات كودكان با والدي كه حضانت آنها با او نيست. دانستن اين مطالب براي كودكان بزرگتر پر اهميت تر است. بكوشيد قبلاَ با آنها مشورت كنيد و بعد تصميم نهايي را بگيريد. كودكان در اين موارد ديدگاه هاي جالبي ارائه مي دهند؛ گرچه آنها معمولاَ در تصميم گيري نقش ندارند و تعيين تكليف قطعي با دادگاه است، اما به خاطر داشته باشيد كه در اين ميان احساسات و خواست آنها در اولويت قرار دارد.
- هزینه هاي خانواده را چه كسي تأمين مي كند ؟ بچه ها بايد بدانند كه آيا والدي كه حضانت را پذيرفته است از جانب ديگري مورد حمايت قرار خواهد گرفت يا خير؟ زيرا بعدا آنها بايد نقش پيغام آور مالي را در اين ميان بازي کنند :« به پدرت ياد آوري كن ماهانه دير شد !» يا « به مادرت بگو براي تابستون نمي تونم اون هتل رو رزرو كنم . بهش بگو اسكناس كه چاپ نمي كنم!»
- امنيت آينده آنها چگونه تأمين خواهد شد ؟ در صورت لزوم چه كسي عهده دار هزينه درمان دندانپزشك ، روانپزشك ، و ... خواهد بود ؟ چه كسي شهريه دبستان و دبيرستان و دانشگاه بچه ها را تأمين خواهد كرد ؟
آدرس : روي صفحه اصل پوشه روانشناسي گزينه بيان حقيقت و پيامدهاي آن |